Is het plaatsen van zonnepanelen ook iets voor jou? Dat is een belangrijke vraag om jezelf te stellen. Ben jij iemand die bewust bezig is met zijn energieverbruik? Is je woning al goed geïsoleerd? Waarom wil je eigenlijk zonnepanelen installeren?
Deze en andere vragen komen aan bod op deze pagina, alsook antwoorden op vragen omtrent rendabiliteit van het systeem en een concreet stappenplan dat je begeleidt in het aanschaffen van zonnepanelen.
Klik op één van deze linken om naar het desbetreffende onderwerp te gaan:
- Rationeel energieverbruik
- Eerst isoleren, daarna in zonnepanelen investeren
- Waarom wel? Waarom niet?
- Kan het rendabel zijn voor mij?
Eerst en vooral is het belangrijk om bij jezelf te rade te gaan of je wel rationeel (bewust) omgaat met je energieverbruik. Het heeft weinig zin om zware investeringen te doen (wat het plaatsen van zonnepanelen toch wel is) als je op een heel eenvoudige manier, die weinig inspanning of investering vraagt, al heel wat euro's kan besparen.
Neem een kijkje in de rubriek "Bewust omgaan met energie" voor meer info omtrent dit thema en probeer ook zeker de energietips toe te passen.
Ken je zelf een goede tip? Laat het ons weten via het contactformulier...
Eerst isoleren, daarna in zonnepanelen investeren
Het spreekt natuurlijk voor zich dat het niet zinvol is om te overwegen om zonnepanelen te plaatsen als je op het vlak van energiehuishouding, nog heel wat andere pijnpunten moet aanpakken in je huis. Het zou niet verstandig zijn om heel veel geld te investeren in het plaatsen van zonnepanelen voor het opwekken van energie terwijl de warmte (energie) zomaar langs je dak, ramen, kieren of gevel kan ontsnappen. Met een veel kleinere investering (zoals het isoleren van het dak, dubbele beglazing plaatsen, tochtstrips plaatsen, spouw isoleren), kan je onmiddelijk een veel grotere winst maken (en daar worden trouwens ook subsidies voor toegekend: Energiesparen.be)...
Vandaar ook dat de Vlaamse Overheid vanaf 2010, als voorwaarde voor het toekennen van subsidies (onder de vorm van groenestroomcertificaten), heeft gesteld, dat het dak van je woning geïsoleerd moet zijn, alvorens je subsidies kan krijgen voor het produceren van groene stroom door zonnepanelen.
Eens je op het vlak van isolatie en het bewust omgaan met energie niet veel verbeteringen meer kunt aanbrengen, kan je overwegen om zonnepanelen te plaatsen. En dan begint het afwegen van de pro's en de contra's...
Enkele redenen om wel voor photo voltaïsche zonnepanelen te kiezen zijn:
- Ik doe het uit overtuiging om minder CO2 uit te stoten, en om aldus het mileu te sparen. Op die manier doe ik ook actief een inspanning om een leefbaardere wereld na te laten aan onze kinderen
- Ik doe het voor het geld. Mijn energiefactuur wordt aanzienlijk lichter, en dankzij de subsidies van de verschillende overheden, is dit een rendabele investering
Enkele redenen om niet voor photo voltaïsche zonnepanelen te kiezen zijn:
- Ik vind de installatiekost te duur, en het duurt te lang vooraleer de installatie begint te renderen
- Het plaatsen van de zonnepanelen zal mijn dak ontsieren, en mogelijks beschadigen
- Het is een relatief jonge technologie die nog zijn doeltreffendheid moet bewijzen
Geen enkele van bovenstaande redenen om wel of niet voor zonnepanelen te kiezen is fout. Ze bevatten allemaal waarheid. En het is belangrijk dat je je er van bewust bent...
Ja, het is een hele investering, en het duurt inderdaad een heel aantal jaren vooraleer je de installatiekost terugverdiend hebt. Het is voornamelijk dankzij de subsidies van de verschillende overheden en intercommunales dat je na een aanvaardbare periode effectief winst kan maken.
Aan de andere kant is het een vrij zekere investering. De meeste producenten garanderen een vermogensgarantie op de zonnepanelen van 80% na 25 jaar. Die gaan dus een hele tijd mee. En al die tijd betaal je (veel) minder voor je energiefactuur, en kan je genieten van de voorhanden zijnde subsidies.
Het is inderdaad zo dat het plaatsen van zonnepanelen een invloed heeft op je dakconstructie. Niet alleen esthetisch, maar ook technisch. Kies ik ervoor om de zonnepanelen in of op het dak te plaatsen. Wat zal dat voor gevolgen hebben voor mijn bestaande dakbedekking?
Het is noodzakelijk om na te gaan of je dakconstructie sterk genoeg is om het gewicht van een dergelijke installatie te kunnen dragen (bv. 20 kg per paneel), en dat je goed afweegt of je de zonnepanelen op je dak wil of er in. Zie "De volledige installatie" voor de verschillen tussen de beide keuzes.
Maar bedenk ook dat zonnepanelen op je dak best mooi en nuttig kunnen zijn. Ze zien er modern uit, geven een jonge uitstraling aan je woning, en kunnen eventueel voor extra koelte zorgen in de zomer, aangezien ze een gedeelte van de zonnestralen absorberen en, wanneer ze bovenop het dak liggen, voor schaduw zorgen.
In ieder geval is het heel belangrijk om je goed te informeren vooraleer je overgaat tot de aankoop en plaatsing van zonnepanelen. Het gaat om een behoorlijke installatiekost, en veronderstelt toch een aantal aanpassingen aan je bestaande dakconstructie en eventueel ook elders in huis (vb. bekabeling tussen de panelen en de omvormer).
Kan het rendabel zijn voor mij?
Een goede rendabiliteit van je systeem hangt van heel wat factoren af. Laat je daar niet om de tuin leiden door de leveranciers. Niet elke woning is geschikt voor het plaatsen van zonnepanelen op bv. het dak. Toch zie je soms situaties die te wensen over laten. Het is vaak de onwetendheid van de klant, waar de leverancier gretig gebruik van maakt.
Hieronder geven we de belangrijkste factoren die de opbrengst van je systeem bepalen:
- Type en aantal panelen
- Capaciteit van de omvormer
- Hoeveelheid zonlicht
- Oriëntatie van de panelen
- Hellingsgraad van de panelen
- Schaduwval op de panelen
- Temperatuur van de panelen
- Betrouwbare leverancier
Uiteraard wordt de opbrengst van je gehele systeem bepaald door het type en aantal panelen.
Kies je qua type voor polykristalijne, monokristalijne of amorfe panelen? Lees er meer over in het hoofdstuk "Types zonnecellen".
Ook zijn er grote verschillen in het maximale 
Vermogen per paneel. Zo zijn er panelen die 180 Wp leveren, maar evenzeer zijn er van bv. 220 Wp.
Nog meer dan het type paneel bepaalt het aantal panelen de uiteindelijke opbrengst van je systeem. Het spreekt voor zich dat een systeem met 5 zonnepanelen veel minder zal opbrengen dan een systeem met 15 zonnepanelen.
De combinatie van de twee bovenstaande factoren bepalen het totale vermogen van je installatie. In het voorbeeld op deze site is er gekozen voor 14 panelen van 185 Wp. Dit levert een totaal vermogen op van 2,590 kWp. Omgerekend naar opbrengst in kilowattuur, wordt dat dan 2590 kWh per jaar.
Maar zoals we kunnen lezen in het hoofdstuk "Energie van de zon" zijn dit theoretische waarden te meten aan de evenaar (daar staat de zon in het zenith). Voor België moeten we dit omrekenen volgens de verhouding van 850kWh/kWp. Dit maakt dat we in dit voorbeeld komen op een maximale opbrengst van 2201,5 kWh per jaar.
Bij elk aantal en type zonnepanelen past er een ideale omvormer. Het is dus niet zo dat er per merk van omvormer maar enkele types zijn. Neen, door het goed afstemmen van je type omvormer op het vermogen van je systeem, krijg je een optimaal rendement. Hoe hoger de effectiviteit van je omvormer, hoe meer gelijkspanning van je zonnepanelen kan omgezet worden in wisselspanning. En natuurlijk betekent dit ook hoe meer stroom je kan verbruiken of aan het net terugleveren...
Doorgaans is dat iets wat vooral de leverancier moet uitzoeken, maar het is goed dat je er van op de hoogte bent, en er vragen kunt rond stellen.
Zoals je kan lezen in het hoofdstuk "Energie van de zon", bereiken de zonnestralen het aardoppervlak op 2 manieren. Direct en diffuus. Hoewel de zonnepanelen ook een zekere opbrengst hebben wanneer het volledig bewolkt is, merk je toch dat ze pas echt een hoge opbrengst halen wanneer de zonnestralen rechtstreeks op de panelen vallen.
In het hoofdstuk omtrent de "Opbrenstgegevens" kan je bv. zien dat de opbrengst op 17/04/09 ongeveer 1 Kwh bedroeg. Die dag was het de ganse tijd zwaar bewolkt. Op 01/04/09 daarentegen halen we bijna 15 Kwh. Dit was nagenoeg een volledige zonnige dag.
Afhankelijk van het weer zal je dus meer of minder opbrengst hebben. Uiteraard is dit een onvoorspelbare factor.
Nu we weten dat direct zonlicht op onze zonnepanelen een hogere opbrengst oplevert, lijkt het logisch dat we onze zonnepanelen zo veel mogelijk richten naar de zon. De zon komt op in het Oosten, om over het Zuiden te verdwijnen in het Westen. Om een maximale opbrengst te kunnen hebben is het dus zinvol om onze zonnepanelen te richten op het Zuiden, want daar zal de zon het hoogste staan, en dus het meeste vermogen hebben.
Via deze link kan je zien hoe het rendement varieert naargelang de richting waarnaar ze geplaatst zijn. Je zal zien dat de hoogste opbrengst bereikt wordt, wanneer de panelen gericht zijn naar het zuiden en een hellingshoek van 35° maken. Maar je leert ook dat een "kleine" afwijking naar het Oosten of Westen niet zoveel invloed heeft op de opbrengst.
Is je beschikbare dakoppervlak echter gericht tussen het Westen (over het Noorden) tot het Oosten, dan kom je maar aan de helft van de opbrengst. In die gevallen is het zeker niet zinvol om zonnepanelen te plaatsen. In dit geval zou het wel eens 20-30 jaar kunnen duren vooraleer je de investering hebt terugverdiend. En als je weet dat de levensduur van zonnepanelen maar op een 30-tal jaar is geschat, dan zal je weinig of geen winst hebben gemaakt op het einde van de rit. Misschien zelfs verlies...
Laat ons stellen dat de zonnepanelen bij voorkeur tussen het Zuidoosten en Zuidwesten zijn geörienteerd om een mooie opbrengst te hebben.
Als je beschikt over een plat dak, dan kan je uiteraard de zonnepanelen zo plaatsen tot ze perfect gericht staan op het zuiden... Het enige waar je daarbij moet op letten is dat als je verschillende rijen na elkaar op een steun plaatst, dat de eerste rij(en) zonnepanelen geen schaduw werpen op de volgende rij(en)...
De zon culmineert in het Zuiden. Dat wil zeggen dat ze daar door haar hoogste punt t.o.v. de horizon gaat. Op dat punt heeft de zon het meeste vermogen. Het is dus zinvol om ervoor te zorgen dat onze zonnepanelen een zo recht mogelijke hoek maken met die zonnestand zodat de zonnestralen loodrecht kunnen invallen op de zonnepanelen.
Jammergenoeg culmineert de zon niet het hele jaar door op dezelfde hoogte. Daardoor moeten we gemiddelden gaan berekenen van wat de beste hellingsgraad is, en voor België, ligt dat op een hellingsgraad van 35°.
Op deze site kan je de afhankelijk van de plaats op aarde en de tijd berekenen wat de hellingshoek is van de zon t.o.v. de horizon.
De verschillende zonnepanelen in een installatie zijn in serie aan elkaar geschakeld. Dit wel zeggen dat elk paneel met het volgende verbonden is. De totale opbrengst van het systeem wordt bepaald door de zwakste schakel.
Als er dus schaduw valt op één van de panelen, dan zal daar de opbrengst lager liggen. De hogere opbrengst van de andere panelen wordt hierdoor onderuit gehaald. Denk hierbij aan sommige kerstboomverlichtingen: als 1 lampje kapot is, dan brand er geen enkel meer...
Het is dus heel belangrijk om op voorhand na te gaan of je gedurende de loop van de dag schaduw krijgt op het oppervlak waar je zonnepanelen wil leggen...
Het is algemeen geweten dat de zonnepanelen een hogere opbrengst geven wanneer ze zelf een koelere temperatuur hebben. Het kan dus best zijn dat je op een mooie zonnige dag in mei een hogere opbrengst hebt dan op een hete dag in juli.
Concreet is het rendement van de meeste zonnepanelen getest op 25°C. Voor elke graad daarboven zou er 0,5% rendementsverlies optreden. En op een dak kan het behoorlijk warm worden...
Dan kom je natuurlijk bij de vraag of je de zonnepanelen best op je dak of in je dak laat installeren...
Als de zonnepanelen op je dak liggen zullen ze in ieder geval beter gekoeld worden (ventilatie tussen dak en panelen) dan wanneer ze ingebouwd worden. Bekijk zeker ook het hoofdstuk "De volledige installatie" voor meer informatie omtrent dit thema.
En last but not least is het zeer belangrijk een betrouwbare leverancier te kiezen. Een leverancier die liefst al enkele jaren in het vak zit en met kwaliteitsproducten werkt. Want veel van de opbrengst van je systeem hangt af van de gebruikte materialen, én de juiste afstemming van die materialen op elkaar (denk maar aan de capaciteit van de omvormer).
Zoek ook bij voorkeur een leverancier die er bij wijze van spreken volgend jaar ook nog zal zijn. Want waar kan je terecht met een defect aan je systeem, als je leverancier er niet meer is of plots andere activiteiten is gaan doen...
Conclusie
Bovenstaande factoren geven je een inzicht in wat allemaal bepalend kan zijn voor een goede opbrengst van je systeem. De ene factor kan je moeilijker beïnvloeden dan de andere (denk maar aan oriëntatie), maar het is zinvol dat je je van alles bewust bent, zodat je er je leverancier kan over aanspreken, en de beste oplossing uit de brand kan slepen.
Rekening houdende met een aantal van bovenstaande factoren, kan je via deze site je theoretische rendement berekenen.
